Åke i jego świat (Åke och hans värld) 1984

Åke, syn lekarza, obserwuje życie miasteczka z uwagą i zachwytem – portret dzieciństwa pełen czułości

Lata 20. XX wieku, Szwecja. Sześcioletni Åke (Martin Lindström) mieszka w niewielkim miasteczku, w którym wszyscy się znają. Jego ojciec jest lekarzem i prowadzi praktykę we własnym domu, co sprawia, że do mieszkania nieustannie zaglądają różni ludzie. Matka Åkego jest ciepła i troskliwa, choć zmaga się z codziennymi trudnościami, a jej opiekuńczość stanowi jeden z filarów bezpieczeństwa chłopca. W wielu zabawach towarzyszy mu także starsza siostrzyczka.

Åke ma wielu kolegów i sąsiadów. Jednak jego najbliższym przyjacielem jest Kalle Nubb (Alexander Skarsgård). Åke towarzyszy mu podczas wypraw na cmentarz, gdzie Kalle odwiedza grób zmarłej matki; obserwuje też zmagania z nałogiem alkoholowym, który niszczy życie ojca Kallego.

W życiu Åkego pojawia się wiele postaci kształtujących jego spojrzenie na świat. Jedną z nich jest kuzynka Anne-Marie, cierpiąca na schizofrenię – jej zachowania są dla dziecka tajemnicze i niepokojące. Anne-Marie mieszka na poddaszu, dopóki nie dopadnie jej atak choroby, wtedy jej zachowanie jest przerażające, a jednocześnie budzi w chłopcu rozczulenie i opiekuńcze uczucia.

Åke poznaje także pana Ebenholtza (Stellan Skarsgård), który budzi w nim strach z powodu szklanego oka tkwiącego w jednym z oczodołów. Spotyka również małżeństwo Olssonów, u których ma uczyć się strugania w drewnie i którym zanosi wypiek swojej mamy.

Moja ocena: 8/10 („bardzo dobry”) Film Åke i jego świat układa się w zbiór krótkich obrazków pozbawionych narracji, lecz splecionych obecnością chłopca, który patrzy na świat z uwagą rzadką nawet u dorosłych. Chłonie wszystko, jak gąbka czekająca na pierwszy deszcz. Najmroczniejsze chwile trwogi stykają się u niego z olśniewającymi momentami szczęścia, a zachwyt idzie krok w krok z lękiem. Dorastając, Åke odkrywa, że świat dorosłych przypomina skrzynię pełną sprzeczności – obok życzliwości leży religijna surowość, obok czułości skryte są tajemnice i pragnienia, których sens pozostaje dla niego zagadką. Jego wyobraźnia i sny tworzą z tego wszystkiego własne autonomiczne światy. Bowiem jest tak, napisał autor literackiego pierwowzoru Bertil Malmberg: „Dopóki istnieje chłopiec, istnieje światło„.

Podobne:

W podobnym duchu utrzymany jest szwedzki film Zaczarowana droga (Den förtrollade vägen, 1986). To opowieść o chłopcu, który również próbuje poradzić sobie ze światem pełnym niedopowiedzeń, a jego pełna oniryczności atmosfera, pokazuje, jak łatwo dziecięca wyobraźnia splata się z lękami.

Skarsgårdowie

Co ciekawe Alexander Skarsgård debiutujący w roli Kalle Nubba to syn Stellana Skarsgårda, który z kolei w tym samym filmie gra Ebenholtza. Skarsgårdowie to prominentna rodzina szwedzkich aktorów. Poniżej wybrane filmy w których wystąpili niektórzy przedstawiciele tej familii:

  • nestor rodu Stellan Skarsgård wystąpił jako Gustaw, ojciec Jima, w filmie Jim i piraci (1987)
  • jego syn Bill Skarsgård wystąpił w dreszczowcu White Water Fury (Järngänget) (2000)
  • Kolbjörn Skarsgård, kolejny z jego ośmiu synów, zagrał młodego Clarka w popularnym mini-serialu Clark (2022)

Dodaj komentarz